Tütsü

Uzun yazılar yazıyorum bazı geceler, sadece kendimin okuyabildiği, ikinci kez okuyamadığım upuzun cümleler kuruyorum. Ve içimde bunları ikinci kez okuyabilme isteği duyduğum zamanlar yaktığım tütsünün bitmek üzere olduğunu ve onca çıkan  dumanı geri toplayıp aynı tütsüyü tekrar yakamayacağımı biliyorum, bu yüzden odayı saran güzel kokular içinde uykuya dalmayı tercih ediyorum, çoğu zaman.

"Oy nani nani"

Dün bir an yaşadım, anı değil evet sadece bir an. Anların insan üzerinde bıraktığı etki anılara kıyasla çok büyüktür. Çünkü zaman anıları şekillendirir ama “an”lara asla gücü yetmez.

Sabah kampüse çıkıyordum; çıkmak fiilinden anlayacağınız üzere kampüsümüz şehir merkezinden rakım olarak oldukça yüksek bir yerde, öyle ki merkezde yağmur yağarken kampüste kar, merkezde hava günlük güneşlikken kampüste fırtına olabilir ve ilginçtir ki bunların tersi de olabiliyor. Bu yüzden Bolu’da mevsimine göre giyinebilmek bir sanattır, giyimini hava koşullarına denk getirebilen de bir sanatçı hükmündedir.

Okula ilk başladığım günlerde tecrübeli öğrenci arkadaşlarımdan biri “havası nasıl, çok soğuk oluyor mu?” soruma şöyle cevap vermişti: “Bak, Bolu’da 3 kat giyinmen lazım: içine yazlık bir tişört üstüne uzun kollu ince bir hırka ve üstüne mont. Ayrıca hava günlük güneşlik de olsa çantanda hep şemsiye bulundur”. O zaman bu açıklamanın biraz şişirme olduğunu düşünmüşsem de, artık acemilikten bilen kişi mertebesine yükseldiğim şu 5 yılda yeni gelen arkadaşlara aynı cümleyi aynı artistlikle söyleyebilirim, keza bir çok ibretlik olay yaşadık fakat şu an konudan o kadar saptım ki, artık o anıları da anlatarak işin cılkını çıkarmak istemiyorum.

Ne diyordum, dün kampüse çıkıyordum evet, müzik dinliyorum bi yandan da (ergenlikte kulağımdan düşürmediğim kulaklığı artık sadece yolculuklarda kulağıma takıyorum, hey gidi) karışık modda dinlerken Karmate’nin “Lazuri nani” parçası çıktı.(buradan dinleyin) Şevval sam ın girişinden sonra bir süre kemençe çalıyor parçada,işte bu sıralarda otobüs fakültenin oraya gelmişti, indim.

Bizim kampüs ormanın tam içindedir, fakülteye giden yaklaşık 50 mlik yolumuz tam orman kenarında.Bazı sabahlar havada inanılmaz güzel bir orman kokusu, tarifsiz bir oksijen bolluğu olur. Ve bu atmosfer güzel bir soluk olmasının dışında bana başka şeyler ifade eder: çocukluğumu ve karadenizi. bahsettiğim bu orman havası Çaykara da soluduğum ve bir daha da hiçbir yerde soluyamadığım bir havaydı ,ilk denk geldiğimde "köy kokuyo, köy kokuyo" diye sevinçten aklım çıkmıştı. Özellikle yağmur yağdığında inanılmaz güzellikte oluyor ve her seferinde derse girmeyip ormanın içine dalasım geliyordu.

İşte otobüsten tam inip karşıdan karşıya geçeceğim “an”da, sene başından beri hiç denk gelmediğim o mükemmel orman havası birden yüzüme vurdu ve aynı salisede karmatenin solisti uzunca bir “ooy” çekti. (parçayı dinlemeniz şart bunu anlayabilmek için) Bende istemsiz olarak onun kadar uzun olmasa da gözlerim kapalı halde derince çektiğim nefesi aynı perdeden bir “ooy” çekerek verdim. Arkadaşım kolumdan tutarak yolun ortasında gözler kapalı kafa yukarda dikili duran beni karşıya geçirdi.

Bu bahsettiğim “an”larda aklıma hep cennet gelir. Cennetin çok küçük parçalarının dünyada var olduğunu ve o “an”da yaşadığın hissin dünyadaki tüm mutluluklardan apayrı bir yerde tek başına bulunduğunu yani bu dünyaya ait olmadığını düşünürüm. Başka hiçbir his ve duygunun bulaşmadığı bu saf mutluluğu dünyada bir anlığına da olsa yaşamanın bile bu kadar muhteşem olduğu halini sonsuzla çarparak cenneti hayal etmeye çalışırım. Hayal gücümün sınırına geldiğim yerde bırakıp bir cümlelik bir dua eder ve hayatıma kaldığım yerden devam ederim...

Sonbahar

Ölüm kendi gibi yalın şekilde işlendiğinde beni en etkileyen film konusu. Sonbahar filmi "cemal amcanın 10 yıldır hapiste olan anarşik oğlu Yusuf" un hikayesi. Mekan tüm ihtişamıyla Doğu Karadeniz; Artvin.

Yusuf'a ciğerlerinin çöktüğü haberi veren doktor hapisten çıkabileceğini söyler, Yusuf Artvin e yalnız yaşayan annesinin yanına döner. Ve Karadenizli yönetmen Onur Saylak ın resmen kendi için çektiğini düşündüren muhteşem Karadeniz manzaralarıyla örülü şekilde en son evini,odasını 22 yaşında bırakan 32 yaşındaki adamın sakin yaşamını izleriz. Onca yılın dört duvarından olsa gerek odasında yattığında kabus görür, evin bahçesindeki tahta sedirde yatar hep.

Her şey yerli yerindedir, arkadaşları kendi yolunu çizmiştir, sevdiği kız evlenmiştir. Sadece Yusuf “bu zamanda yaşamıyor” gibidir.

10 kişi ile beraber izleseydik de filmi yarıda durdurup “Yusuf ölecek mi sizce?” deseydik eminim ki o 10 kişide bu ihtimalin tersini hiç düşünmemiş bulurdu kendini. Güzel bir his geçişi. Hayatta çoğu gerçek çok yalındır. Yusuf da bu süreci daha da yalınlaştırmak için elinden geleni yaptı zaten. Bu süreci hızlandırdığını da bildiğinden olacak ki acele etti bazı şeyler için, mesela “baharda çıkarız baharda” diyen arkadaşı Mikail’i (Serkan Keskin) kendisiyle karda kışta yaylaya çıkmaya ikna etti. Mesela aşık oldu.

Filmin en dramatik yanı anne karakteriydi.Oğlunun kendisine hiçbir şey anlatmadığından yakınan çok klasik bir Karadeniz kadını olan (yerel halktan bir teyze oynatılmış) anne çocuğu hastalandığında onu ballı sütle iyileştirebileceğini düşünmekteydi. Oğlu bahçedeki sedirde uyurken sabah öten kargaları söylenerek kovuyordu uyanmasın diye. Bir kız bulup çocuğunun hayatını düzene sokabileceğini düşünüyordu.

Yusuf'un kendisi ve biz dışında öleceğini anlayan tek karakter: gürcü bir hayat kadını. 

Ve filmin yalınlığı, müziği, ve çocukluğumda yazları çok güzel anılarımın geçtiği Karadeniz görüntülerinden sonra en sevdiğim kısmı; ithaf:

 “her daim düşleri peşinde koşan sabırsızlık zamanının güzel çocuklarına...”

 http://fizy.org/#s/12n5im

                                                                                                                     

Not: O beraber izlediğimiz 10 kişiden 5i film sonunda filmi çok yavaş bulduklarını ve sıkıldığını söyleyeceklerdir. Benim için filmin yavaş ilerlemesi “yavaşlık içinde bir şey anlatılmadığı” takdirde bir kritere dönüşür. Bunu da belirteyim efenim.

bayandan tivitır kalıbı

Tivitırı özellikle mobil olduğum zamanlarda (ve boş olduğum zamanlarda elbet çünkü biraz işsizlik işiymiş bu) seviyorum gerçekten, ama tabii gün geçmiyor ki herhangi bir mecrada gerzekçe bir şeyler olmasın. Tivıtırda da gördüğüm kadarıyla "moda kalıplar" diye bir oluşum var. Bildiğiniz kalıp cümleler kullanıyor gülüyor eğleniyor gençler..

Örneklendirelim:  mesela bi ara "merhaba ben falanca bu da benim bilmemneyim" tarzı tivitler dönüyordu,o geçti, ilerleyen zamanlarda sonu " kib.öptm byes" la biten tivitler birbirinden alakasız takip ettiklerim tarafından çılgınlar gibi yazılmaya, retivit edilmeye başlandı. Şimdiyse bir olay cümlesi yazıp sonuna büyük harfle yüklemin zıt anlamlısının yazıldığı yüksek ihtimalle de yiğit özgürün şu karikatüründen türediğini düşündüğüm:

tivitler kol geziyor. Ve herkesin bu kalıplara uyarak marjinal olma çabası gerçekten görülmeye değer

Çocukluğumda çizdiğim resimlerin tamamına yakını çizilebilecek kadar uçsuz bucaksız ovalardan oluşurmuş, sonunu göremeyeceğim kadar geniş alanlar tarif edermişim koşmak için, sınırlı mekanlarda hızımı alamayıp sınır olan şeye kafa göz daldığım sıkça vuku bulurmuş.

 Çaykara'da çekilmiş bu resimde hayalini gerçekleştiriyor olmanın müthiş mutluluğunu yaşayan küçük bir Sena var...

Yazmak dediğin

İçinde cümlelerin var, seni zehirleyen kelimelerden oluşan cümlelerin. İşte o cümleler kağıda yazıldığı anda zehirleme özelliklerini kaybederler ve yazılmış en zehirli sözcük yazılmamış en masum kelimeden daha az tehlikelidir. Çünkü doğmamış sözcükler zamanla sürekli şekil değiştirir, yakalayamazsın. Yazdığın an o kelimeyi zamana zımbalarsın.

Güzel bir ânına karşı olan borcunu ancak onu yazarak ödeyebilirsin, yaşatarak.

Seni dibe çeken ne varsa ondan ancak yazarak kurtulabilirsin, somutlaştırarak.

Herşeyin zamana bağlı değiştiği, değişmek zorunda kaldığı bu süreç içinde ancak yazdığın anki seni yaşatarak zafer kazanabilirsin zamana karşı.

Bu hediyenin değerini bil...

Hayat güzellikler ve çirkinliklerle dolu bir karmaşa. Sen bunlardan hangisini seçip göstermek istediğine karar vermiş biriyle birlikte olmalısın.

     Gözler kapanıyor, gözler açılıyor. Bir dönem kapanıyor, bir dönem açılıyor. Şenlikle dünyaya gelen küçük bir kız çocuğu, sessizce dünyadan ayrılan bir anneanne oluyor. İnsanların kin dolu olmak için bu dünyanın çok kısa sürüyor olduğunu bilmesi gerek.  

     
     Kayıtsızca akan şu zamanın arkasından hevesle, merakla, gülücükler saçarak koşmak isterdim. 

"bugün bayram erken kalkın çocuklar"

     Hatırladığım hatırlamadığım tam 44 bayramı geçirmiş oldum bunla birlikte, biz bayramdan bayrama büyür değişirken, bayramlar da kendi içinde haliyle değişti.Evreler ise şu şekilde gelişti: Hatırlamadığım bayramlar, nabıyoz? nereye gidiyoz? biz niye gidiyoz? diye kafa yormaya başladığım bayramlar, "ben gelmicem yhaa, bana ne yhaa, siz gidin bononö çok sıkılıyom ben yhaa" bayramları (evet ergenlikten söz ediyorum), bu evreden yumuşak bir geçiş yapan diğer bir evre: kabullenme ve gerekeni yerine getirme bilinci bayramları, hemen sonrası: sosyolojik ve dini açıdan inceleyebilip sonucun çok olumlu olduğuna kanaat getirebildiğim fakat yine de yapı gereği kalabalığı sevmediğim için olumsuzluk barındıran bayramlar, ve son olarak olması gerektiği bilinciyle, getirdiği güzelliklerin bilinciyle, zevk de alarak geçirdiğim bayramlar... Büyümek zor zanaat azizim..
     Bu bayram da ne kadar öncesinde bir gözümde büyüdüyse de, çok hareketli, çok tatlı, büyümüş sayılmanın nadir hissedilen sevinci ile geçti. Allah hepimizi sağlıkla sıhhatle nice bayramlara kavuşturur dilerim ki. 1. günü nonstop ziyaret (ki barış manço'nun "bugün bayram erken kalkın çocuklar" dizesini en ciddiye alan aile biz olmalıyız), 2. günü de nonstop misafir ağırlamak ile geçti fakat arkadaş o ne ağırlama..Genelde biz gezerdik hepsini şimdi hepsi bize geldi, onun da şaşkınlığı vardır üstümüzde illaki..Neyse, annem de hani pek kimse bize gelmiyor,kalıyor sonra diye eve bir tatlı yaptı, bir de benim acaip sevdiğim baklava yufkasıyla yaptığı böyle çıtır çıtır olan peynirli bir börek var onu da hazırlayıp dolaba koydu, olur ha misafir gelir belki diye. İlk günü ben diğerleriyle beraber pişirip anneanneme götürecek zannettim, baktım yok ortalıkta işte annem eve yedek kalsın falan dedi, eyvallah dedim.Ondan önceki gün de zaten ilk hazırlıyorken o an pişirecek sanmıştım o zaman da bir heves yapmıştım,yani bildiğiniz şu güne gelene kadar 3 günlük hevesim kursağımda duruyordu : bayramın 2. günü;  misafirler akın akın.Bir kafile oturuyor kalkıyor anında başka kafile geliyor. İlk kafileye annem pişirdi bir orta boy tepsi, herkes böyle çok sevdi yiyor, tarifler uçuşuyor havada falan, tahminime göre hayli hayli artacaktı o tepsi ama bi daha isteyenleri gördükçe o inancımı yitirdim ve son böreği de annem mutluluk içinde çok da sevdiğim de bir amcama verdi. O an benim mod şuna döndü:

"bi gün bende yiycem" derken kalktılar ve hemen peşisıra başka bir büyük grup geldi. Meğer bi tepsi daha varmış iyi mi, annem onları da pişirdi servis ediyoruz falan böyle biten çay kolluyorum diğeri de bitirecek gibiyse bekliyorum ki iki kere gel git olmasın diye, ince hesaplar ama önemli ayrıntılar bunlar dikkatinizi çekerim. Bi de bazıları lafa dalıyor da son yudumu almıyor kırk saat ya en çok ona gıcığım eheh. Neyse, bi ara gittim mutfağa baktım 2 tane kalmış orda yumuldum homur homur yedim onları. O ezik durumda yakalanmamak için deli hızlı yedim bi de böyle, hayır bi de akşam oldu seri bi şekilde gidip geldikleri için biz de oturup atıştıramadık acıktım da yani. Neyse öyle yedim bi güzel yakalanmadan gittim içeri fakir ama gururlu bir şekilde çay servisine devam ettim. Ben erdim muradıma siz çıkın kerevetine'lik bir olaydı velhasıl-ı kelam.
   Ve böylelikle bir Ramazan bayramının daha sonuna geldik.. Sağlıcakla kalın.